Video als strategisch onderdeel van je leeroplossing

Video is hot! Overal om ons heen wordt video toegepast: YouTube is de tweede zoekmachine (na Google) en streamt meer dan 1 miljard uur video per dag. TikTok heeft 800 miljoen actieve gebruikers. Je kunt niet meer om video heen in het dagelijks leven. Maar is dit dan ook zo binnen het leren?

Is video effectief als leervorm?

Het antwoord is: Jazeker! Video kan een belangrijk onderdeel zijn van je leeroplossing. Hier zijn verschillende redenen voor:

  1. Video past bij de tijd. Het is een medium dat mensen kennen en graag gebruiken. Hierdoor is het aantrekkelijk, ook voor leertoepassingen.
  2. Video werkt op allerlei apparaten die mensen beschikbaar hebben. Je kunt het kijken op je computer of tablet, maar video werkt ook heel goed op een smartphone. Veel beter soms dan het lezen van teksten of kijken van plaatjes. Het is dus zeer toegankelijk.
  3. Video is snel en gemakkelijk te produceren. Iedereen heeft wel een camera op zak (in je smartphone) en er is veel software beschikbaar om video te bewerken. Het is, anders dan een aantal jaren geleden, makkelijk te produceren.
  4. Video is prettig om te delen met anderen. Hierdoor zullen lerenden eerder hun leermateriaal en leerervaring delen met anderen en wordt het leren van elkaar bevorderd. Ook zie je vaak dat het eenvoudig is om aan video discussies toe te voegen en te gebruiken, omdat je tijdens het video kijken hier reacties kunt plaatsen. Het is dus ook sociaal.

Last, maar zeker not least, het gebruik van video appelleert aan een aantal belangrijke principes die leren door ons brein bevorderen. Lees hierover meer in het artikel Maximaliseer het leerrendement. In de ‘Cognitive Load Theory’ gaan we ervan uit dat we een werkgeheugen hebben met beperkte capaciteit. Het werkgeheugen moet er voor zorgen dat we de informatie kunnen opslaan in ons langetermijngeheugen. Het is dus van belang om ons werkgeheugen zo optimaal mogelijk te gebruiken. Video kan hierin helpen. In ons werkgeheugen is namelijk een onafhankelijk video/pictorieel kanaal en een verbaal/auditief kanaal. Door het gebruik van video (in combinatie met audio/tekst) kunnen we dus ons werkgeheugen optimaal gebruiken, we gebruiken dan beide beschikbare kanalen in ons werkgeheugen in plaats van slechts één. Het versterkt dus onze verwerkingscapaciteit en het past bij de 5 principes die verder een positief effect hebben op het rendement  van leren:

  • Microleren: volledig in lijn met de Cognitive Load Theory, bijvoorbeeld door kleine eenheden video met oefening
  • Spaced repetition: bijv. een initiële workshop met herhalende video’s achteraf
  • Gepersonaliseerd leren: bijv. door gebruik te maken van video’s die passen bij de voorkennis
  • Multisensorisch leren: door gebruik te maken van video, audio en tekst
  • Attractieve leervorm: hoe fijner voor het oog, hoe makkelijker onze hersenen de aandacht erbij kunnen houden.

Video is natuurlijk in te zetten op allerlei momenten, zodat het past in je 70:20:10 strategie of in de 5 moments of need.

Waar let je op als video gaat maken?

Je kent vast ook wel een voorbeeld van een verschrikkelijke video, wellicht amateuristisch qua techniek of lang en oersaai qua materiaal. Het is natuurlijk belangrijk dat wanneer je video gebruikt in je leeroplossing, deze ook van goede kwaliteit is, zodat je optimaal kunt profiteren van de voordelen die video’s kunnen bieden.

  1. Ontwerp, script en oefen voordat je een video gaat maken. Denk na wat het doel en wat de inhoud is. Alles wat je nu goed voorbereidt, hoef je later niet meer te monteren en door te ontwerpen kun je ook rekening houden met de punten die hieronder nog genoemd hebben. Gebruik ook de juiste vorm, denk aan een demonstratie of schermopname, een 360 graden video of VR, een talking head met presentatie, een interview of een vorm van animatie.
  2. Het geluid is heel belangrijk. Geluid kan handig zijn wanneer je een gesproken boodschap overbrengt, maar geluid kan ook het effect van de boodschap versterken (dit zie je bij reclames en zelfs bij stomme films waarbij de muziek waarde geeft aan de boodschap). Belangrijk is dat wanneer je geluid gebruikt, de kwaliteit goed moet zijn. Slecht geluid leidt af en verstoort het verwerkingsproces. Als je gesproken tekst gebruikt, zorg dan voor een ondertiteling. Dit maakt de video beter toegankelijk, eventueel doorzoekbaar en bruikbaar voor anderstaligen. Dit kan vaak automatisch, bijvoorbeeld in Instilled.
  3. De kijker moet centraal staan. Bij een instructievideo kies je bijvoorbeeld het perspectief van de gebruiker (kijk over zijn schouder mee). Je let op de doelgroep (qua vorm) en het taalgebruik moet passen bij het onderwerp én de doelgroep. Spreek niet te langzaam en wees enthousiast.
  4. Geef de kijker ook controle. Zorg ervoor dat iemand kan pauzeren, terugspoelen en zoeken in de video. Sommige platformen bieden de mogelijkheid tot hoofdstukken of cue points zodat je makkelijk naar een onderwerp kunt springen. Gesproken tekst is van zichzelf al bepalend voor het tempo. Soms te snel of langzaam voor de lerende, maar ook hier zijn platformen waarin je het tempo kunt aanpassen.
  5. Wees kort en puntig. Laat overbodige informatie weg (zodat het werkgeheugen meer ruimte heeft om de belangrijke zaken te verwerken). Ook een wilde achtergrond of het gebruik van muziek kan overbodig zijn. Focus op het te maken punt, op het doel dat je wilt bereiken. Een video van enkele minuten is lang genoeg.
  6. Laat de kijker zien wat hij kan verwachten. Zorg voor een goede titel en thumbnail die duidelijk maakt waar de video over gaat en geef zo mogelijk in het begin van de video een voorbeeld van wat je wilt bereiken, zeker als je een taak of procedure uitlegt.
  7. Het belangrijkste: Zorg dat je video een onderdeel is van je leeroplossing. Content (de video dus) is niets zonder context. Het effect van video is vele malen groter als er wordt gestuurd op interactie, reflectie en oefening. Je kunt denken aan interactieve video (met vragen of scenarios), discussies of aan video als onderdeel van een blended leerprogramma met oefeningen.

Als je dan je video hebt, kun je deze natuurlijk ontsluiten in je leerplatform, social media kanalen of je intranet. Dat is natuurlijk afhankelijk van je doelgroep of wat je wilt bereiken. Wil jij meer weten over welke leertechnologie je kunt gebruiken om video’s te maken, onderdeel te laten worden van je leerprogramma of hoe je het aan kunt bieden aan jouw lerenden, dan gaan we graag met je in gesprek. Neem vrijblijvend contact met ons op via onderstaande knop.

Neem contact op