De kracht van herhaling kennen we onder andere vanuit de vele reclamespotjes die je, als je ze maar vaak genoeg hoort, van voor naar achteren mee kunt zeggen. Of je de reclame nu leuk vindt of niet. Dit mechanisme wordt ook wel het spacing effect genoemd. De wetenschap achter het spacing effect gaat echter verder dan gewoon herhalen. Het betreft spaced repetition oftewel gespreide herhaling, waarbij de mate van spreiding bepalend is voor de mate waarop je iets onthoudt.

Dit mechanisme is in 1885 al beschreven door Herman Ebbinghaus in wat hij de vergeetcurve noemt. Sindsdien is er veel onderzoek gedaan naar het effect van gespreide herhaling in de marketing en op het leren.

De kracht van spaced repetition

Wat is het nut van herhaling?

Om het effect iets beter te begrijpen, zoomen we iets meer in op de werking van het geheugen. Grofweg gebruiken we tijdens het leren twee processen.

  • Input: Bij het leerproces gaat het om hoe je iets opslaat in het geheugen.
  • Output: Om later je kennis te kunnen gebruiken, zal je het uit het geheugen ophalen.

Deze twee processen staan niet helemaal los van elkaar. Iedere keer dat je iets leert, zal je brein onderzoeken of je deze stof al ergens in je geheugen hebt opgeslagen. Het probeert eerder opgedane kennis dus terug te halen. Wanneer blijkt dat je de kennis al eerder hebt opgedaan en je de kennis voor een tweede keer aangeboden krijgt, zal deze kennis nog beter opgeslagen worden in je geheugen. Het effect is dat je hierdoor makkelijker de stof kunt ophalen wanneer je dit nodig hebt. Hoe vaker je iets aangeboden krijgt, hoe makkelijker je iets dus kunt herinneren.

Automatiseren online leren

Wat is het nut van spreiding?

Het effect van de mate waarop je de kennis spreid in de tijd, lijkt bepalend voor het effect van het leren. Wanneer de tijd tussen de herhaling heel kort is, dan is het effect op leren voor de lange termijn niet zo goed. Wellicht herken je dit vanuit het stampwerk wat je vroeger op school deed vlak voor een proefwerk. Het kan zijn dat je hiermee een prima cijfer behaalde, maar dat je de kennis die je destijds opdeed volledig vergeten bent. Het kortstondig veel herhalen wordt massed repetition genoemd (opgehoopte herhaling), wat ondanks de herhaling, niet effectief zal zijn voor de lange termijn herinnering.

Onderzoek wijst uit dat de herinnering met name versterkt wordt, wanneer je moeite moet doen om deze bij herhaling uit je geheugen op te halen. Wanneer je na een uur herhaalt heeft dit dus minder effect als wanneer je na 5 dagen herhaalt. Langere tussenpozen tussen de herhaling ondersteunt dus een betere informatieverwerking.

Digitaal leren en gespreide herhaling

De meeste Learning Management Systemen hebben de mogelijkheid om lesstof gefaseerd aan te bieden. Wanneer je met tussenpozen de lesstof vrijgeeft, en iedere keer herhaling in de lesstof bouwt, maak je gebruik van het spacing effect.

Door de lesstof digitaal als microlearning modules  aan te bieden, is herhaling ook makkelijker te realiseren dan wanneer je dit klassikaal zou willen aanbieden. De combinatie in een blended traject zou eveneens een oplossing bieden, zolang er maar met voldoende spreiding herhaald wordt.